De Raad van State heeft kritisch gekeken naar een nieuwe rijkswet over het financieel toezicht op Aruba, de HOFA. Die wet moet ervoor zorgen dat Aruba gezonde en houdbare overheidsfinanciën behoudt. Het voorstel komt voort uit een akkoord tussen Aruba en Nederland uit 2024, waarbij het tijdelijke financiële toezicht wordt vernieuwd.
De Raad van State steunt het doel van de wet, maar vraagt op verschillende punten om meer duidelijkheid. Zo moet beter worden uitgelegd welke regels Aruba zelf nog mag aanpassen, vooral rond schulden en begrotingsnormen. Ook wil de Raad meer transparantie over publiek-private samenwerkingen en de omvang van die financiële verplichtingen.
Daarnaast adviseert de Raad om helderder vast te leggen wanneer Aruba recht krijgt op soepeler toezicht en toegang tot leningen, als het land aan de financiële normen voldoet. Ook moet duidelijker worden welke buitenlandse leningen Nederland eventueel zal herfinancieren.
Volgens de Raad is het belangrijk dat de autonomie van Aruba gerespecteerd blijft, terwijl tegelijkertijd wordt samengewerkt aan stabiele overheidsfinanciën. De Raad adviseert daarom om het wetsvoorstel en de toelichting op meerdere punten aan te passen voordat het verder behandeld wordt.
Op Aruba wordt er hevig geprotesteerd tegen de Rijkswet. Zo stelt de Raad van Advies dat de wet onder druk tot stand is gekomen. Ook zouden er onduidelijkheid zijn in de procedures.
De Nederlandse staatssecretaris Eric van der Burg is blij dat de Raad van State in Den Haag zo snel met een advies is gekomen. Er komt nog een inhoudelijke reactie op het advies. De verwachting is dat het wetsvoorstel na het zomerreces naar de parlementen kan worden gestuurd.
